Kreditimi i Ndërmarrjeve të Vogla dhe të Mesme

Fjalimi i Drejtorit të Misionit të USAID-it, Z. Eduard T. Landau
Kreditimi i Ndërmarrjeve të Vogla dhe të Mesme (SME) në Shqipëri
Tiranë, 23 shkurt 2007

Ministër Gjana,
Zonja dhe Zotërinj,

Është një kënaqësi e madhe për mua t’ju përshëndes këtë mëngjes. Prezantimi i sotëm i performancës dhe i rezultateve të fondit të garancisë së kredive i zbatuar përmes një partneriteti pesëvjeçar ndërmjet USAID-it dhe Bankës Kombëtare Tregëtare (BKT), thekson rëndësinë e zhvillimit ekonomik në Shqipëri.

Një objektiv kryesor i asistencës së zhvillimit të Shteteve të Bashkuara për Shqipërinë është nxitja e rritjes ekonomike të qëndrueshme dhe me bazë të gjerë, dhe ulja e varfërisë. Ndërmarrjet e vogla dhe të mesme (SME-të) përfaqësojnë motorin e rritjes.

Aktualisht sektori privat në Shqipëri kontribuon me më shumë se 75% të Produktit të Përgjithshëm  Bruto (GDP) dhe më shumë se 62% të gjithë të punësuarve.  Ndërmarrjet mikro, të vogla dhe të mesme përbëjne 99% të ndërmarrjeve private dhe rreth 75% të të punësuarve në sektorin jo-bujqësor. Rritja e ndërmarrjeve fitimprurëse private do të krijojë më shumë vende të lira pune dhe të ardhura më të mëdha për shqiptarët.

Kyç në stimulimin e rritjes së firmave të vogla është marrja e kredive. Tradicionalisht, bankat në Shqipëri dhe tregjet në zhvillim kanë ndjekur praktika kreditimi tepër konservative. Praktika e kërkesës për kolateral të lartë ose e kredive afatshkurtra për të zbutur riskun kufizojnë së tepërmi kreditë e shumë-kërkuara për individë dhe bizneset e vegjël.

Në 2002, USAID nisi një program për garantimin e kredive, me një vlerë prej 750,000 dollarësh, në partneritet me BKT për të stimuluar kreditimin e bizneseve që punojnë në sektorin bujqësor dhe të industrisë prodhuese në Shqipëri. Nën kujdesin e projektit SBCA të USAID-it, objektivi ynë ishte sigurimi i financimit nëpërmjet kreditimit të drejtëpërdrejtë dhe i programit të garancisë për ndërmarrjet e vogla të besueshme dhe fitimprurëse, dhe të treguarit që kreditimi i biznesit të vogël është një biznes fitimprurës dhe i mirë, pavarësisht nga rajoni i vendit apo nga sektori prodhues.

Projekti ka arritur rezultate të mëdha, duke e përdorur fondin e garancisë për afro 200 kredi, me vleftë 5.3 milionë dollarë pët SME-të në sektorin prodhues dhe duke rezultuar me minimum kredish të pakthyeshme. Si rezultat, bankat kanë rritur me kujdes praktikat e tyre kredituese në një numër gjithnjë e më të madh SME-sh.

Përsa i përket rritjes ekonomike, Shqipëria ka potencial të madh dhe një nga këta mekanizma kyç për maksimizimin e performancës është kreditimi i SME-ve. Ne shpresojmë që programi të ketë inkurajuar vazhdimësinë e partneritetit mes bankave dhe SME-ve për një periudhë afatgjatë.